Đái tháo đường đang gia tăng nhanh chóng trong cộng đồng và diễn tiến hết sức âm thầm, khiến nhiều người bệnh chỉ được phát hiện khi các biến chứng nguy hiểm đã xuất hiện. Trước thực trạng này, việc mỗi người chủ động nhận diện yếu tố nguy cơ, duy trì lối sống khoa học và kiểm tra sức khỏe định kỳ đóng vai trò quyết định trong việc phòng ngừa và hạn chế những hậu quả của bệnh.
Tình hình gia tăng số ca mắc và sự nguy hiểm của biến chứng đái tháo đường
Thực trạng gia tăng hiện nay của bệnh đái tháo đường đang đặt ra nhiều thách thức cho công tác y tế. Cụ thể, theo số liệu thống kê của Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai từ ngày 01/01/2026 đến ngày 31/10/2026, số lượng bệnh nhân đái tháo đường điều trị nội trú tại bệnh viện lên tới 1.076 ca, cao hơn 159 ca so với số liệu ghi nhận trong cùng kỳ năm 2025 (917 ca).
Chia sẻ về công tác điều trị, Bác sĩ CKII Trần Thị Ngọc Thư, Phó Trưởng khoa Nội tiết, Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai cho biết, trung bình mỗi ngày, số lượng bệnh nhân đái tháo đường đến khám và điều trị ngoại trú dao động từ 100 đến 200 người. Đáng lo ngại là nhiều bệnh nhân khi nhập viện đã xuất hiện các biến chứng nặng, phổ biến nhất là các biến chứng về nhiễm trùng như nhiễm trùng tay chân do tắc mạch, viêm da mô mềm, viêm phổi, cùng với các bệnh lý nhiễm trùng đường tiêu hóa và tiết niệu. Bên cạnh đó, không ít trường hợp người bệnh nhập viện trong tình trạng đường huyết tăng rất cao do tự ý bỏ điều trị.
Đang điều trị tại khoa, bà Lê Thị Tấn (67 tuổi, Hoài Nhơn Tây) chia sẻ, bà đã mắc bệnh đái tháo đường tính tới nay là 16 năm nay. Thời gian đầu, bà điều trị bằng thuốc uống, nhưng về sau bệnh trở nặng nên phải chuyển sang tiêm và nhập viện điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Trung tâm tỉnh Gia Lai. Tại đây, bà được các bác sĩ hướng dẫn cụ thể về chế độ dinh dưỡng gồm chất đạm, sữa, rau xanh và ăn ít tinh bột. Nhờ duy trì chế độ ăn uống điều độ, cùng với việc tái khám và lấy thuốc đều đặn, tình hình sức khỏe của bà cũng trở nên ổn định hơn.
Ông Võ Đình Huệ (Kông Chro) cho biết ông mắc bệnh đái tháo đường đã 8 năm nay. Trước đó, vì sức đề kháng tốt nên bệnh tiến triển âm thầm, không biểu hiện ra ngoài khiến ông không hề hay biết. Chỉ đến khi bất ngờ lên cơn choáng và ngã quỵ, ông mới phát hiện ra bệnh đái tháo đường. Sau khi điều trị tại bệnh viện, sức khỏe của ông dần ổn định nhờ dùng thuốc đều đặn. Tuy nhiên, do bệnh đã tiến triển nặng và để lại biến chứng nên hiện tại hai tay và hai chân của ông đã bị mất cảm giác, không còn cảm nhận được gì khi có tác động vào.
Giải pháp ngăn ngừa đái tháo đường hiệu quả
Bác sĩ tư vấn chế độ dinh dưỡng và cách kiểm soát đường huyết cho người bệnh.
Bác sĩ CKII Trần Thị Ngọc Thư cho biết, để phòng tránh các biến chứng nguy hiểm của bệnh, trước hết phải điều trị tốt đái tháo đường và việc điều trị hiệu quả đòi hỏi sự phối hợp của nhiều phương pháp khác nhau. Cụ thể, về chế độ dinh dưỡng, người bệnh cần hạn chế tinh bột, giảm tối đa lượng đường ngọt và sử dụng chất béo tốt; đồng thời nên chia nhỏ các bữa ăn trong ngày đểgiúp đường huyết ổn định,hạn chế tình trạng tăng hoặc hạ đường huyết quá mức sau bữa ăn. Bên cạnh chế độ ăn uống, bệnh nhân cần duy trì chế độ luyện tập theo đúng khuyến cáo và phù hợp với tình trạng sức khỏe và mức độ bệnh. Theo đó, người bệnh nên vận động khoảng 150 phút mỗi tuần, chia đều cho các ngày trong tuần và duy trì ít nhất 5 ngày/tuần. Đặc biệt, bác sĩ cũng nhấn mạnh việc người bệnh phải tuân thủ dùng thuốc theo đúng chỉ định của bác sĩ và tái khám định kỳ. Việc này giúp bác sĩ kiểm soát tốt các biến chứng, kịp thời điều chỉnh thuốc và phác đồ điều trị cho phù hợp, giúp bệnh nhân tránh được các biến chứng của đái tháo đường.
Ông Võ Đình Huệ chia sẻ, mong muốn lớn nhất hiện nay của ông là sức khỏe ngày càng tốt hơn. Ngoài việc tuân thủ uống thuốc theo chỉ định của bác sĩ, ông còn áp dụng chế độ ăn uống khoa học bằng cách ăn rau trước, đến thịt cá rồi mới ăn cơm và canh sau cùng. Nhờ duy trì thói quen này, thể trạng của ông hiện đã ổn định.
Giải pháp phòng chống bệnh đái tháo đường hiệu quả trong cộng đồng
Để phòng chống bệnh đái tháo đường trong cộng đồng, Bác sĩ CKII Trần Thị Ngọc Thư cho biết trước hết chúng ta cần duy trì một lối sống lành mạnh với chế độ dinh dưỡng hợp lý, tránh thức ăn chứa nhiều tinh bột và đường, lựa chọn các chất béo lành mạnh và tích cực luyện tập thể dục thể thao. Bên cạnh đó, cần hạn chế các thói quen sinh hoạt không tốt như hút thuốc lá và sử dụng rượu bia. Đặc biệt, bác sĩ cũng khuyến cáo mọi người nên khám sức khỏe định kỳ hằng năm nhằm phát hiện sớm bệnh đái tháo đường cũng như các bệnh lý liên quan để có hướng điều trị tốt. Việc kiểm tra định kỳ này là vô cùng cần thiết đối với những đối tượng có nguy cơ cao như người thừa cân, béo phì, người mắc các bệnh lý rối loạn chuyển hóa, phụ nữ bị đái tháo đường thai kỳ hoặc sinh con to trên 4kg và những người có tiền sử gia đình mắc bệnh đái tháo đường. Ngoài ra, khi cơ thể xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ về tăng đường huyết như đi tiểu nhiều, khát nước hoặc mệt mỏi, người dân nên đến ngay các cơ sở y tế để được bác sĩ kiểm tra, phát hiện sớm đái tháo đường và điều trị kịp thời.
Hướng tới Ngày Thế giới Phòng chống Đái tháo đường 14/11 năm nay với thông điệp “Hành động sớm với bệnh đái tháo đường”, khuyến khích cộng đồng chủ động nhận diện nguy cơ, tầm soát và kiểm soát bệnh từ sớm, qua đó ngăn ngừa hiệu quả các biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra. Mỗi người dân hãy chủ động bảo vệ sức khỏe của bản thân và gia đình ngay từ hôm nay để phòng ngừa hiệu quả bệnh đái tháo đường.