Xây dựng Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn 2026-2035
Thứ năm - 27/08/2026 16:47
Ngày 27/8/2026, tại Khách sạn Mường Thanh Quy Nhơn, Bộ Y tế tổ chức Hội nghị “Xây dựng Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn 2026-2035”. Chủ trì Hội nghị có PGS.TS. Phan Lê Thu Hằng, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính, Bộ Y tế.
PGS.TS. Phan Lê Thu Hằng, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính, Bộ Y tế phát biểu tại Hội nghị (Ảnh: Thu Phương)
Tham dự Hội nghị có đại diện các Vụ, Cục thuộc Bộ Y tế, Viện Chiến lược và Chính sách y tế, Sở Y tế, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật, trung tâm y tế/bệnh viện đa khoa khu vực và trạm y tế xã của các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, thành phố Đà Nẵng, thành phố Cần Thơ, Điện Biên, Lai Châu, Bắc Ninh, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Ngãi, Đắk Lắk, Đồng Nai, Cà Mau, Tuyên Quang, Phú Thọ, Lâm Đồng và Gia Lai. Ông Đinh Hà Nam, Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Gia Lai, cũng tham dự Hội nghị.
Phát biểu tại Hội nghị, PGS.TS. Phan Lê Thu Hằng, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính, Bộ Y tế nhấn mạnh, năm 2025, Bộ Chính trị và Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã thông qua chủ trương mang tính cách mạng về tinh gọn bộ máy, thực hiện sáp nhập các đơn vị hành chính cấp tỉnh, giảm từ 63 xuống còn 34 tỉnh, thành phố; chấm dứt tổ chức đơn vị hành chính cấp huyện; đồng thời sáp nhập và giảm khoảng 60-70% số lượng xã, phường, thị trấn, từ 10.035 đơn vị xuống còn 3.321 xã, phường, đặc khu.
Để bảo đảm công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân trong bối cảnh mới, ngày 15/11/2025, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư số 43/2025/TT-BYT hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của trạm y tế xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư số 53/2025/TT-BYT ngày 31/12/2025.
Theo đó, vị trí pháp lý cũng như nhiệm vụ của trạm y tế xã có một số thay đổi. Về vị trí pháp lý, trạm y tế xã là đơn vị sự nghiệp y tế công lập trực thuộc Ủy ban nhân dân xã, có tư cách pháp nhân, trụ sở, con dấu và tài khoản riêng. Về nhiệm vụ, bên cạnh những nhiệm vụ đã thực hiện, trạm y tế xã được bổ sung một số nhiệm vụ trước đây thuộc trung tâm y tế huyện, các nhiệm vụ theo định hướng tại Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị và nhiệm vụ mới về công tác bảo trợ xã hội.
Trong bối cảnh đó, việc áp dụng Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn đến năm 2030 theo Quyết định số 1300/QĐ-BYT đã bộc lộ một số bất cập. Chính vì vậy, việc xây dựng Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn 2026-2035 có vai trò quan trọng, nhằm phản ánh thực chất và thích ứng với những thay đổi nhanh chóng về cung, cầu và vị thế của chăm sóc sức khỏe ban đầu trong hệ thống y tế quốc gia; định hướng quá trình đầu tư, nâng cấp mạng lưới trạm y tế xã; đồng thời tạo nền tảng để đo lường, theo dõi, giám sát và đánh giá quá trình đổi mới mạng lưới trạm y tế xã, trong đó có sự quan tâm của chính quyền địa phương đối với công tác chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân.
Tại Hội nghị, các đại biểu đã nghe kết quả thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn đến năm 2030 theo Quyết định số 1300/QĐ-BYT ngày 09/3/2023 của Bộ trưởng Bộ Y tế. Đại diện Vụ Kế hoạch - Tài chính trình bày dự thảo Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn 2026-2035. Các đại biểu tập trung thảo luận, đánh giá và đóng góp ý kiến đối với các nội dung của dự thảo, nhằm hoàn thiện Bộ tiêu chí phù hợp với mô hình tổ chức, chức năng, nhiệm vụ và điều kiện hoạt động thực tế của trạm y tế xã trong giai đoạn mới.
Hình: Quang cảnh Hội nghị (Ảnh: Thu Phương)
Cùng với đó, tại Hội nghị, đại diện Bộ Y tế cũng giới thiệu dự thảo Thông tư thay thế Thông tư số 23/2025/TT-BYT quy định về chế độ báo cáo thống kê ngành y tế. Để đáp ứng yêu cầu triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, năm 2025, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư số 23/2025/TT-BYT ngày 28/6/2025 quy định về chế độ thống kê ngành y tế. Theo quy định tại Thông tư, văn bản này hết hiệu lực kể từ ngày 01/3/2027. Vì vậy, việc xây dựng Thông tư thay thế Thông tư số 23/2025/TT-BYT là cần thiết nhằm bảo đảm hoạt động thống kê ngành y tế được thực hiện liên tục, không gián đoạn và thích ứng hiệu quả hơn với những thay đổi trong tình hình mới.
Dự thảo Thông tư thay thế dự kiến cập nhật nội dung chuyên môn của các chỉ tiêu thống kê nhằm đáp ứng những thay đổi về pháp luật và yêu cầu thực tiễn sau thời gian triển khai; bổ sung các chỉ tiêu thống kê từ những đơn vị, lĩnh vực mới được tổ chức, sáp nhập vào ngành y tế, trong đó có lĩnh vực bảo trợ xã hội. Đồng thời, việc thu thập, tổng hợp và quản lý thông tin thống kê y tế đang được đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, do đó phương thức thực hiện chủ yếu trên phần mềm; dữ liệu cá nhân được định danh, liên thông, liên kết và chia sẻ giữa các phần mềm. Một số thông tin như mã định danh cá nhân, số điện thoại cần được bổ sung để phục vụ yêu cầu quản lý và kết nối dữ liệu.
Bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, luôn được Đảng và Nhà nước quan tâm, xác định là một trong những nhiệm vụ ưu tiên trong phát triển đất nước. Trong hệ thống chăm sóc sức khỏe, trạm y tế xã giữ vai trò đặc biệt quan trọng, là nơi gần dân nhất, trực tiếp thực hiện chăm sóc sức khỏe ban đầu, phòng bệnh, phát hiện sớm và quản lý bệnh tật, đồng thời là nền tảng để bảo đảm tính liên tục và toàn diện của hệ thống chăm sóc sức khỏe.
Để chuẩn hóa và nâng cao năng lực của trạm y tế xã, Bộ Y tế đã ban hành các chuẩn, bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã qua từng giai đoạn, từ Chuẩn quốc gia về y tế xã giai đoạn 2002-2010, Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn 2011-2020 đến Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn đến năm 2030 theo Quyết định số 1300/QĐ-BYT ngày 09/3/2023. Bộ tiêu chí đặt ra các yêu cầu toàn diện từ hạ tầng, nhân lực, trang thiết bị đến chất lượng các chương trình y tế dự phòng và khám, chữa bệnh. Việc thực hiện và duy trì Bộ tiêu chí đã góp phần thay đổi đáng kể diện mạo của trạm y tế xã, từng bước nâng cao cơ sở vật chất, trang thiết bị và cơ cấu nhân lực, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe ban đầu của người dân; đồng thời là thước đo quan trọng để đánh giá sự quan tâm của chính quyền địa phương đối với công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Việc xây dựng Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn 2026-2035 sẽ góp phần củng cố năng lực y tế cơ sở, nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu, bảo đảm người dân được tiếp cận các dịch vụ y tế thiết yếu, đồng thời đáp ứng yêu cầu bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới.
bbb
Tác giả bài viết: Thu Phương - Khoa TT-GDSK- Trung tâm Kiểm soát bệnh tật